مطالب اسناد بالادستی ایران

مدل سازی

  • dissertation 13

    یکی از فرآیندهای کلیدی در هر پایان نامه مربوط به نحوه طراحی مدل در پایان نامه و رساله دکتری است که معمولا با عنوان مدل مفهومی یا مدل عملیاتی شناخته می شود.
    برخی از دانشجویان ممکن است زمان زیادی را صرف چگونگی طراحی و تعریف صحیح ارتباطات میان فاکتورهای مختلف پایان نامه کنند، اما باید توجه داشت که مدل مفهومی تحقیق می بایست بتواند هدف و موضوع پایان نامه را به شکلی کاملا قابل فهم و شفاف در قالب ارتباطات میان فاکتورهای مختلف به نمایش بگذارد.
    مدلی مفهومی تحقیق معمولا در تحقیق های کمی و با به تصویر کشیدن فرضیات تحقیق و تئوری های پژوهش انجام میگیرد. مدل مفهومی تحقیق یا مدل پژوهش در پایان نامه خلاصه ای از فرضیات، تئوری ها و مفاهیمی است که به تفضیل در بخش ادبیات موضوع مطرح شده است.
    دانشجو می باید این مدل را در بخش روش تحقیق مورد تحلیل قرار داده و این روابط کیفی و فرضی را به صورت عددی و کمی درآورده و تفسیر نماید. برای اینکه بتوانید یک مدل مفهومی خوب طراحی کنید باید استراتژی های زیر را به کار ببرید:

    1. توجه به عنوان و بیان مسئله در پایان نامه: بیان مسئله در ارتباط با نوآوری در حیطه عنوان پایان نامه است و ادبیات موضوع نیز در ارتباط مستقیم با عنوان و چارچوب تحقیق می باشد. بنابراین مدل مفهومی تحقیق نیز می بایست در همین راستا و در چارچوب عنوان، بیان مسئله و ادبیات موضوع تعریف و تبیین شود.
    ارتباطات میان گویه های مختلف تحقیق برگرفته از متغیر مستقل و وابسته باید به درستی و کاملا مبتنی بر ادبیات موضوع و در چارچوب تحقیق شکل داده شوند.
    بنابراین در زمان طراحی مدل به چارچوب مشخص شده توسط عنوان و بیان مسئله پایان نامه که تعیین کنده هدف و رویکرد مدل مفهومی تحقیق است دقت ویژه ای داشته باشید.
    2. تعیین فاکتورهای کلیدی تحقیق: از مهمترین اجزای مدل مفهومی تحقیق گویه های متغیر مستقل و وابسته هستند که باید روابط بین آنها برگرفته از ادبیات موضوع باشد. اما چطور می توان این فاکتورها را تعیین و در قالب مدل مفهومی ارتباطات آنها را طراحی کرد؟
    برای این منظور باید طیف وسیعی از مقالات مرتبط با عنوان پایان نامه را مطالعه کرده و فاکتورهای کلیدی تحقیق را با توجه به جدیدترین مقالات موجود شناسایی و تعیین کرد. سپس روابط آن با توجه به ادبیات و فرضیات تدوین نمود. 
    3. تهیه یک ادبیات موضوع جامع: یکی از راههایی که می تواند کیفیت بالای مدل طراحی شده توسط نویسنده را تضمین کند، وجود یک ادبیات موضوع جامع و مرتبط با عنوان است.
    ادبیات موضوع
    مرتبط می تواند ابعاد مختلف موضوع و جنبه های مختلف مربوط به متغیر مستقل و وابسته را برای شما تبیین کرده و فرآیند طراحی مدل را آسان تر کند. 
    4. تدوین تئوری های مرتبط با عنوان پایان نامه: تئوری ها شامل گزارشات، نظرات و ایده های مختلف در ارتباط با پدیده ای جدید هستند که در محیط علمی مطرح می شوند.
    در زمان طراحی مدل مفهومی تحقیق سعی کنید تئوری های جدید در این زمینه را به دقت بررسی نمایید تا بتوانید ابعاد متنوع و خاص از عنوان را شناسایی و در صورت لزوم به مدل اضافه نمایید. 
    به طور کلی هر تحقیق کمی دو نوع مدل مفهومی و مدل تحلیلی را در برمیگیرد که مدل مفهومی همان مدل اولیه و مشخص کننده ارتباط بین متغیرها است و مدل تحلیلی مدل مفهومی است که اندازه گیری شده و همبستگی عددی آن بر روی جهت فلش ها مشخص است.
    نحوه نگارش ادبیات موضوع در پایان نامه - نحوه نگارش پایان نامهشبیه سازی در پایان نامه و رساله دکتری - شبیه سازی در پایان نامه و رساله دکتری - آئین نگارش پایان نامه و رساله

  • SIMULATION  7،شبیه سازی

    شبیه سازی (Simulation) فرآیند تقلید یا همگون‌سازی شرایط اجرایی یک سیستم یا پروژه در محیط کنترل شده است. مفهوم شبیه سازی در بسیاری از زمینه ها از قبیل تکنولوژی، بهینه‌سازی، ایمنی‌مهندسی، تست کردن سیستم‌های امنیتی، آموزش و بازی‌های آنلاین مورد استفاده قرار می‌گیرد. یکی از رایج ترین نمونه‌های شبیه سازی (Simulation) در رشته کامپیوتر انجام می‌شود که شخص پژوهشگر پس از طراحی یک مدل آن را در محیط سیستم اجرا کرده و شبیه سازی می‌نماید. حتی در رشته‌های علوم اجتماعی و یا اقتصاد نیز مدل‌های علمی طراحی شده توسط محققان در محیط کنترل شده تست شده و نتایج آن در واقعیت تعمیم داده می‌شود.
    یکی از نکات کلیدی در شبیه‌سازی (Simulation) این است که شخص محقق در زمان طراحی سیستم می‌بایست به داده‌های موثق و صحیحی دسترسی داشته‌باشد چرا که نقص در داده‌ها موجب نقصان در سیستم شده و شبیه سازی آن نتایج اشتباهی را ارائه خواهد کرد. دومین نکته در شبیه سازی سیستم‌ها، خصوصا در رشته‌های مانند کامپیوتر، ساده‌سازی تقریب‌ها و فرضیه‌ها (Approximation and Assumption) است. فرآیند‌ها و پروتکل‌های اعتبارسنجی و روایی یک مدل در حال حاضر تبدیل به یک رشته دانشگاهی شده است که دانشجویان در آن با چگونگی اصلاح، تعدیل، اشکال یابی و توسعه مدل‌های شبیه سازی شده خصوصا در رشته‌های علوم کامپیوتری آشنا می‌شوند.
    به طور کلی در ابتدا فرآیند شبیه سازی کاملا مستقل از رشته‌ها و علوم دانشگاهی توسعه پیدا کرده و در زمینه‌های مختلف علمی و صنعتی به گستردگی مورد استفاده قرار می‌گرفت. اما در قرن بیستم با توسعه بیشتر سیستم‌های کامپیوتری، مطالعات تئوری سیستم‌ها و سایبرنتیک (Cybernetics) میزان توجهات به این حوزه افزایش یافته و مفهوم شبیه سازی بسیار تخصصی‌تر شد. در همین راستا چندین مفهوم متمایز از شبیه سازی به وجود آمد که عبارتند از :

    SIMULATION  4،شبیه سازی

     شبیه‌سازی فیزیکی (Physical Simulation): شبیه سازی فیزیکی به معنای ایجاد شرایط و مکانیزم‌های آزمایشگاهی کاملا منطبق بر شرایط خارج و محیط واقعی است. در فرآیند شبیه سازی فیزیکی سعی می‌شود نمونه طراحی شده با مواد اولیه مشابه نمونه اصلی تست و بررسی شود. ویژگی‌ها و مشخصات این مواد در نمونه شبیه سازی شده دقیقا مشابه محصول نهایی است که به دست مصرف کننده یا مشتری می‌رسد. با توجه به ظرفیت سیستم شبیه ساز، نتایج بدست آمده از این شبیه سازی بسیار کاربردی بوده و به صورت مستقیم می‌توان در خط تولید و یا طراحی محصول مورد استفاده قرار داد.

    شبیه‌سازی فعالانه (Interactive Simulation): نوعی از شبیه‌سازی فیزیکی است که با مداخله انسان در فرآیند شبیه‌سازی همراه است و به نوعی تعامل بین انسان و هوش مصنوعی محسوب می‌شود. از جمله شبیه سازهای فعالانه می‌توان به شبیه ساز پرواز (Flight Simulator) و شبیه ساز رانندگی (Driving Simulator) اشاره کرد. این نوع از سیستم‌های شبیه ساز که برای تعامل انسان و هوش مصنوعی یک پلتفرم ارتباطی با کاربری آسان را فراهم میکند اصطلاحا VIS می‌گویند.

    شبیه‌سازی مداوم (Continiuous Simultion): شبیه سازی مداوم نوعی از فرآیند شبیه‌سازی است که به صورت دوره‌ای و طی مدت زمان‌های مشخص اقدام به بررسی و تست مدل طراحی شده کرده و خروجی‌ها را در یک بازه زمانی ارائه می‌نماید. یکی از پیچیده‌ترین انواع شبیه سازی مربوط به مدل‌های Continiuous Simultion است که در آن محقق فرمول‌های ریاضی بسیار گسترده‌ای را در سیستم تعریف می‌کند تا مدل در وضعیت‌ها و شرایط مختلف و متفاوت در بازه‌های زمانی مشخص تست و بررسی شود. برای مثال مدار الکتریکی را در نظر بگیرید که سری‌های متفاوتی از مقاومت، خازن، ترانزیستور و اتصالات را در خود جای داده‌است و یک سیستم شبیه ساز قصد دارد بهینه‌ترین و مناسب‌ترین حالت برای جای گذاری و اتصالات در مدار بیابد. بررسی حالت‌های مختلف و محاسبه نقطه بهینه هر مورد نیاز به فرمول‌های بسیار زیادی دارد که تنها در شبیه سازی مداوم قابل انجام است.

     شبیه‌سازی رویداد گسسته (Discrete-event Simulation): شبیه سازی رویداد گسسته برای مشخص کردن عملکرد سیستم در زمان‌های حساس، یک رویداد مشخص یا بحران مورد استفاده قرار می‌گیرد و معمولا نتایج بین این زمان‌ها از یافته‌های تحقیق حذف می‌شود. یکی از ساده‌ترین مثال‌ها برای شبیه سازی رویداد گسسته، تست عملکرد یک خودرو در زمان شروع به حرکت یا در زمان توقف است و نتایج مربوط به شبیه ساز در بین این دو نقطه مورد بررسی قرار نخواهد گرفت.

    شبیه‌سازی استوکستیک (Stochastic Simulation): نوعی از شبیه سازی است که در آن یک متغیر یا فرآیند در مدل به صورت تصادفی از طریق تکنیک مونته کارلو (Monte Carlo) به طور مداوم تغییر می‌کند. با توجه به اینکه شرایط کلی شبیه سازی تغییری نمی‌کند اما به دلیل تغییر فاکتورهای موجود در مدل ممکن است نتایج با هم تفاوت چشمگیری داشته باشند. یکی از نمونه‌های رایج شبیه سازی استوکستیک استفاده از مدل‌های مختلف بهینه سازی توربین های بادی و انرژی است. در این فرآیند متغیرهای مختلف محیطی و فیزیکی در مدل به صورت تصادفی تغییر کرده و نتایج ثبت می‌شود. در شرایط شبیه‌سازی استوکستیک ممکن است نتایج یک تحقیق با تحقیق دیگر بسته به شرایط فرموله کردن مدل متفاوت باشد.


    شبیه‌سازی قطعی (Deterministic Simulation):نوعی از شبیه سازی است که فاکتورهای درون مدل توسط الگوریتم‌های ثابت و قطعی طراحی شده و نتایج یکسانی از تحقیقات حاصل خواهد شد. این نوع از شبیه سازی شامل فرمول‌های ثابتی می‌شود که فرآیند‌های واقعی را تخمین شده و تفسیر نتایج آن بسیار ساده تر از شبیه سازی استوکستیک است.

    شبیه‌سازی هایبرید (Hybrid Simulation): شبیه‌سازی هایبرید ترکیبی از Continiuous Simultion و Discrete-event Simulation است. در این فرآیند نتایج بدست آمده از هر دو شبیه سازی را به صورت عددی ترکیب کرده و خروجی‌هایی با کمترین میزان اختلاف را بر میگزینند. شبیه سازی هایبرید یک تکنیک قدرتمند تست دینامیک برای سیستم‌های ساختاری (Structural System) است. این نوع از شبیه‌سازی برای سیستم‌های ساختاری استفاده می‌شود که بسیار بزرگ یا بسیار پیچیده هستند مانند ساختمان‌های بسیار بلند یا پل‌های بسیار بزرگ و پیچیده.

    شبیه‌سازی مستقل (Stand alone Simulation): نوعی از شبیه سازی است که تنها در یک ایستگاه کاری انجام شده و فرآیند انجام آن نسبت به سایر انواع شبیه‌سازی ساده تر است. برای مثال فرض کنید یک مدل شبیه سازی شده را در محیط نرم افزار Choice Simulator اجرا کرده‌اید و قصد دارید یک کپی از آن را در اختیار مشتریان و یا تعدادی از مخاطبان قرار‌دهید تا بدین وسیله تجربه کاربری آن‌ها را مورد ارزیابی قرار‌دهید. در این روش شما یک شبیه‌سازی مستقل به وجود آورده‌اید که نتایج آن منحصر به فرد و بسیار کاربردی خواهد بود.

    شبیه‌سازی توزیع شده (Distributed Simulation):نوعی از شبیه‌سازی است که در آن یک مدل را برای اجرا به چند مدل کوچکتر با مقیاس جزئی‌تر تقسیم می‌کنند و یا چند مدل کوچک را ترکیب کرده و یک مدل با مقیاس بزرگ برای بررسی ایجاد می‌کنند. از مهم‌ترین مزایای شبیه سازی توزیع شده افزایش سرعت عملکرد سیستم، امکان استفاده چندباره، شخصی سازی اطلاعات و ثبات در عملکرد سیستم است.

    شبیه‌سازی موازی (Parallel Simulation): این نوع از شبیه سازی به نوعی زمینه اعتبار سنجی مدل را فراهم کرده و در برگیرنده چندین اجرای همزمان مدل در سیستم است. چنانچه نتایج و خروجی های حاصل از شبیه سازی در حداقل دو سیتم یکسان باشند می توان از اعتبار مدل شبیه سازی شده اطمینان داشت.
    شبیه‌سازی در محیط کامپیوتر یکی از رایج‌ترین انواع مدل سازی است که به بررسی موقعیت‌ها و فرضیات در محیط نرم افزار پرداخته و خروجی آن را در قالب یک پلتفرم آنلاین یا برنامه قابل اجرا ارائه می‌نماید. در حال حاضر مدل‌سازی یا شبیه‌سازی کامپیوتری نه تنها در رشته کامپیوتر بلکه در رشته‌های علوم انسانی، علوم اجتماعی، شیمی، فیزیک، زیست‌ شناسی و بسیاری از رشته‌های دانشگاهی کاربرد داشته و مورد استفاده محققان بسیاری قرار می‌گیرد. البته برای اینکه مفهوم شبیه‌سازی و مدلسازی در محیط کامپیوتری را برای شما واضح تر کنیم باید به یک نکته مشخص در این زمینه اشاره کنیم.

    SIMULATION  9،شبیه سازی

     مدل‌سازی کامپیوتری شامل تمامی الگوریتم‌ها، فرمول‌ها و تکنیک های ریاضی است که در یک سیستم تعریف می‌شود تا رفتار آن را مشخص کنیم. اما شبیه‌سازی بررسی عملکرد سیستم در محیط واقعی است و تمامی این فرمول ها و الگوریتم ها در سیستمی است که شما قصد آزمایش و بررسی آن در محیط آزمایشگاه را دارید. از جمله کاربردهای مهم شبیه‌سازی در محیط کامپیوتری می توان به موارد زیر اشاره کرد:

    • شبیه‌سازی عملیات و فرآیند‌های اجرایی در محیط فرودگاه‌ها به منظور بررسی امنیت، کیفیت و بهره‌وری در فرآیند، ارزیابی ظرفیت‌ها و مشخص کردن نقاط ضعف و قوت سیستم‌های فرودگاهی.
    • شبیه‌سازی عملیات‌های تولیدی و صنعتی در شرکت‌های بزرگ به منظور یافتن نقاط بهینه تولید، انبارداری، فروش و ترابری. برای مثال پیش از راه‌اندازی یک خط تولید جدید می‌توان به واسطه هوش‌مصنوعی و شبیه‌سازی کامپیوتری میزان بهره‌وری، تولید و حوادث احتمالی را مورد ارزیابی و بررسی قرار داد.
    • شبیه‌سازی وضعیت ترافیک و حمل و نقل در بزرگراه‌های کشور در زمان راه اندازی یک مسیر جدید و یا کنترل ترافیک در مسیرهای کنونی.
    • شبیه‌سازی ارتباطات تلفنی و ظرفیت تماس‌های ورودی و خروجی در یک مسیر مخابراتی مشخص پیش از اجرای آن در سطح کلان. بسیاری از پروژه‌های مخابراتی در کشور پیش از اجرا توسط مهندسان شبیه سازی و امکان سنجی می شوند.
    • شبیه‌سازی انبار و نگهداری کالا در گمرکات کشوری به منظور ظرفیت سنجی و پی‌شبینی رشد در سطح بارگیری‌های بندری و میزان صادرات و واردات کالاها در کشور.

    ابزارهای شبیه سازی - نمونه پروژه های شبیه سازی - Matlab - AUTOCAD - (Simulation)سمینار

  • (Analysis of Moment Structures)


    AMOS (Analysis of Moment Structures)

    نرم افزار آموس AMOS نرم افزاری برای مدل سازی معادلات ساختاری است که مدل سازی معادله ساختاری را به شیوه ای ترسیمی ارائه می دهد، به نحوی که می توان به سرعت مدل ها را تعریف کرد، محاسبات را انجام داد و در صورت نیاز آن ها را به سادگی اصلاح کرد. هر چند هدف اصلی از طراحی این نرم افزار مدل سازی است اما قابلیت اجرای مجموعه ای از تحلیل های کمی و آماری معمول نیز به وسیله این نرم افزار وجود دارد.

    نرم افزار Amos نرم‌افزاری آماری است مه برای مدل‌یابی معادلات ساختاری مورد استفاده قرار میگیرد. نرم افزار فوق یک نرم افزار تصویری و دیداری است و در مدل سازیهای ساده کاربرد دارد.با استفاده از ابزار های ترسیم موجود در نرم افزار میتوان مدلها را به صورت گرافیکی و تصویری نمایش داد. در مدل رسم شده میتوان گفت هیچ فرض اولیه ای وجود ندارد و همه فرضها الزاما توسط خود کاربر به نرم افازر ارایه و معرفی میشود. نرم افزار Amos این امکان را فراهم میکند که مدل هایی خیلی دقیق تر از متدهای آماری چند متغیره شناخته شده ارایه شود.

    نرم افزار Amos مزیت محاسبه و ارایه سریع را دارد. در نرم افزار، برآورد پارامترها به کمک متدهای مختلفی مثل حداکثر درستنمایی، حداقل مربعات تعمیم یافته، حداقل مربعات غیروزنی و حداقل مربعات غیروابسته به مقیاس انجام می شود.

    این دو Amos و LISREL هر دو به نرم‌افزارهای تحلیل کوواریانس شهرت یافته اند و از لحاظ کاربرد در مدل معادلات ساختاری و تحلیل مسیر، اختلاف معنادارو چشم گیری با یکدیگر ندارند. اما شاخص‌هایی ارایه شده توسط آنها فرق دارند. و نیز محاسبه ضرایب همبستگی دو رشته‌ای و چند رشته‌ای، تنها توسط نرم‌افزار LISREL امکان دستیابی دارد.
    نرم افزار Amos به ماژول SPSS اضافه می‌شود و تنها در سیستم عامل ویندوز قابل دسترس است و بدون نصب نرم افزار SPSS همقابلیت دسترسی دارد.